Een verandadoek zonder doorgang lijkt praktisch tot het moment dat je met een dienblad in je handen om de hele veranda heen moet lopen. Een rits lost dat op: je maakt een deel van het doek open, stapt door en trekt het weer dicht. Toch is een rits niet in elke situatie de beste oplossing. Ritsen zijn namelijk het onderdeel dat als eerste kapotgaat, en elke rits is een naad extra waar wind en water langs kunnen. In dit artikel lees je wanneer een rits echt meerwaarde heeft, welke uitvoeringen er zijn en waar je op moet letten.
Wat een rits in de praktijk oplevert
De belangrijkste winst is bereikbaarheid. Zit je veranda ingesloten tussen een schuur en een schutting, dan is een doorgang in het doek vaak de enige manier om zonder omweg in de tuin te komen. Daarnaast maakt een rits het mogelijk om te ventileren zonder het hele doek los te halen: je opent een deel op kierstand en de lucht kan door. En bij grote vlakken kun je met ritsen tussen de banen het doek in delen demonteren, wat het opbergen in de winter aanzienlijk lichter maakt.
De drie manieren waarop ritsen worden toegepast
- Als deur: een verticale rits aan twee zijden en een horizontale bovenlangs, zodat er een flap ontstaat die je opzij rolt.
- Als scheiding tussen banen: een verticale rits waar twee doekdelen samenkomen, zodat je een baan los kunt nemen.
- Als klepopening: een korte rits laag of hoog in het doek, alleen bedoeld om te ventileren of om ergens bij te kunnen.
Waar je op moet letten bij de rits zelf
Niet elke rits is geschikt voor buiten. Voor verandadoeken gebruik je een zware kunststof spiraal- of blokrits, meestal maat acht of tien. Metalen ritsen horen hier niet thuis: ze corroderen, ze lopen vast bij vuil en ze laten roeststrepen achter op het doek. Let verder op een dubbele schuiver, zodat je de rits van boven en van onder kunt openen, en op een regenflap: een strook doek die de rits aan de buitenzijde afdekt. Zonder die flap loopt water bij slagregen gewoon door de tandjes naar binnen.
De zwakke plek: de onderkant van de rits
Bijna alle ritsschades ontstaan onderaan. Daar komt het zand terecht, daar staat het water en daar begin je met trekken als de rits klemt. Laat de rits daarom niet helemaal tot op de vloer doorlopen, maar tien tot vijftien centimeter erboven eindigen. Spoel het onderste stuk regelmatig schoon en behandel de tanden een paar keer per jaar met siliconenspray of paraffine. Loopt de rits stroef, forceer dan niet maar zoek eerst waar hij haakt; een geforceerde schuiver verbuigt en laat daarna structureel los.
Wanneer je beter geen rits kiest
Heb je al een normale doorgang naast de veranda, dan voegt een rits weinig toe en betaal je vooral voor een onderdeel dat kan slijten. Ook bij een vlak dat vol in de wind staat is elke extra naad een risico. En wil je het doek dagelijks helemaal open kunnen zetten, dan is een rits eigenlijk het verkeerde middel: dan is een oprolbaar verandazeil comfortabeler, omdat je in een handeling het hele vlak vrijmaakt in plaats van een flap opzij te rollen.
Rits en raam combineren
In de praktijk zitten ritsen en vensters elkaar geregeld in de weg. Loopt een rits dwars door een transparant deel, dan krijg je een naad midden in je uitzicht en een zwakke plek in het pvc. Plan de doorgang daarom in een gesloten baan, of laat het venster net boven de rits eindigen. Denk je na over de indeling van de raamvlakken, lees dan ons artikel over het verandazeil met raam; daarin staat hoe je vensters verdeelt over de breedte.
Kosten en levensduur
Een rits maakt een doek duurder, simpelweg omdat er meer werk in zit: het doek wordt doorgesneden, afgewerkt en er wordt een rits met flap ingezet. Reken erop dat een rits eerder aan vervanging toe is dan het doek zelf. Dat is geen ramp, want een zeilmaker kan een versleten rits vervangen zonder het hele doek te vernieuwen, zolang het materiaal eromheen nog goed is. Welke materialen daarvoor geschikt zijn, lees je in ons artikel over waar een verandazeil van gemaakt is.
Kort samengevat
Kies een rits als je zonder omweg de tuin in wilt, als je wilt kunnen ventileren zonder het doek los te halen, of als je een groot doek in delen wilt kunnen afnemen. Kies geen rits als je al een doorgang hebt, als het vlak zwaar op de wind staat, of als je het doek elke dag helemaal open wilt zetten. Kies je wel voor een rits, ga dan voor een zware kunststof rits met dubbele schuiver en een regenflap, en laat hem niet tot op de grond doorlopen. Een doek met ritsen op de plek die jij aangeeft, laat je maken via de verandazeilen van Hekwerkwebshop.